Zdrowie rolnika pod lupą. Na czym polega program "Moje Zdrowie"?
fot. freepik
Długie godziny w polu, praca fizyczna#, zmienne warunki atmosferyczne, kontakt ze zwierzętami czy obecną w gospodarstwie chemią powodują, że Twoje ciało wystawione jest na różne zagrożenia. Warto więc nie systematycznie kontrolować stan zdrowia zanim pojawią się objawy, a także zapobiegać lub ograniczać rozwój chorób – to właśnie umożliwia program profilaktyczny „Moje Zdrowie”, realizowany przez Narodowy Fundusz Zdrowia, który pozwala na wykonanie istotnych badań laboratoryjnych i pomiarów zdrowia we wczesnym etapie, jeszcze przed pojawieniem się lub rozwinięciem objawów choroby.
Dlaczego badania laboratoryjne są tak ważne?
Badania laboratoryjne stanowią jeden z filarów profilaktyki zdrowotnej. Pozwalają wcześnie wykryć choroby, często zanim pojawią się objawy, a także monitorować stan zdrowia i skutecznie leczyć i ograniczyć ryzyko rozwoju wielu schorzeń. W dobie chorób cywilizacyjnych – takich jak cukrzyca, nadciśnienie czy miażdżyca – regularne badania są inwestycją w dobrostan człowieka.
Na czym polega program „Moje Zdrowie”? Kto może skorzystać?
- Każda osoba od 20 roku życia ubezpieczona w NFZ może wziąć udział w programie.
- Osoby w wieku 20-49 lat mogą wziąć udział raz na 5 lat, natomiast osoby powyżej 49 lat – raz na 3 lata.
- Jeśli wcześniej uczestniczyłeś w programie Profilaktyka 40 Plus, możesz rozpocząć „Moje Zdrowie” po upływie minimum 12 miesięcy od ostatnich badań.
Jak to wygląda w praktyce?
1. Wypełniasz ankietę zdrowotną – możesz to zrobić:
- w swoim Internetowym Koncie Pacjenta (IKP), zakładka „Profilaktyka”;
- w aplikacji mobilnej mojeIKP;
- bezpośrednio w przychodni POZ, do której jesteś zapisany.
2. W Twojej przychodni POZ wystawiane jest skierowanie na badania laboratoryjne. Przychodnia powinna je wykonać w ciągu ok. 30 dni.
3. Wykonujesz badania w punkcie pobrań, zgodnie ze skierowaniem.
4. Po otrzymaniu wyników odbywasz wizytę podsumowującą w przychodni POZ – tam sprawdzane są także parametry takie jak ciśnienie, tętno, wskaźniki masy ciała (BMI), obwód talii i bioder (WHR) oraz otrzymujesz indywidualny plan zdrowotny.
Co program Ci daje?
- możliwość wczesnego wykrycia chorób układu krążenia, cukrzycy, chorób nerek, wątroby czy np. zakażeń wirusowych;
- kompleksową ocenę stanu zdrowia – zanim pojawią się objawy;
- indywidualny plan działań: zalecenia żywieniowe, wskazówki odnośnie aktywności fizycznej, harmonogram badań i szczepień, a także świadomość mankamentów Twojego zdrowia – obszarów wymagających pogłębienia diagnostyki.
Badania podstawowe (dla wszystkich uczestników)
Zawierają się w nich:
- morfologia krwi – sprawdza m.in. liczbę czerwonych i białych krwinek, hemoglobinę, hematokryt; wskazuje ogólny stan zdrowia, ryzyko anemii, infekcji, czy zaburzeń krwi;
- stężenie glukozy we krwi – pozwala wykryć podwyższone poziomy cukru, które mogą świadczyć o zagrożeniu cukrzycą lub już jej przebiegu;
- lipidogram – zestaw badań, który pomaga ocenić ryzyko chorób układu krążenia i obejmuje:
- cholesterol całkowity (tc),
- frakcję ldl („zły” cholesterol),
- frakcję hdl („dobry” cholesterol);
- trójglicerydy (tg);
- kreatynina wraz z oszacowaną wartością egfr – wskaźnikiem funkcji nerek; dla osób pracujących fizycznie, narażonych na odwodnienie, obciążenia mięśniowe lub kontakt z chemikaliami, sprawne nerki są kluczowe;
- TSH (hormon tyreotropowy) – badanie tarczycy; zaburzenia pracy tarczycy mogą wpływać na metabolizm, samopoczucie, zmęczenie, co w aktywnym zawodzie rolnika ma spore znaczenie;
- badanie ogólne moczu – pokazuje m.in. czy w moczu znajdują się białko, glukoza, może też
- wskazać infekcję dróg moczowych.
Badania rozszerzone (zależnie od wieku i wyników ankiety)
W zależności od wyników wywiadu zdrowotnego, wieku czy czynników ryzyka, może zostać zlecony pakiet rozszerzony, który obejmuje m.in.:
- próby wątrobowe: ALAT, AspAT, GGTP – ocena funkcji wątroby; ważne m.in. gdy pracujesz w warunkach, które mogą obciążać wątrobę (np. kontakt z pestycydami, środki ochrony roślin);
- PSA całkowity u mężczyzn po 50 roku życia – badanie przesiewowe gruczołu krokowego – dla rolnika po 50-tce może być to istotny „punkt kontrolny”;
- anty-HCV – badanie w kierunku wirusowego zapalenia wątroby typu C;
- lipoproteina A – wykonana raz w życiu w ramach programu w wieku 20-40 lat. Pomaga ocenić ryzyko miażdżycy niezależnie od standardowego lipidogramu;
- test na krew utajoną w kale – metoda FIT-OC, u osób po 50 roku życia. – badanie przesiewowe w kierunku nowotworu jelita grubego.
Co wskazują poszczególne badania – w praktyce
- Wynik podwyższonej glukozy może sugerować stan przedcukrzycowy lub cukrzycę – bez leczenia może to prowadzić do uszkodzeń nerwów, oczu, nerek.
- Nieprawidłowy lipidogram (wysoki LDL, wysoki TG, niski HDL) oznacza zwiększone ryzyko chorób serca, miażdżycy, zawału – a w Twojej pracy oznacza to większe ryzyko nagłego pogorszenia kondycji.
- Wyższy poziom kreatyniny lub obniżone eGFR może oznaczać pogorszoną funkcję nerek – odwodnienie, wysiłek, ekspozycja na chemikalia może to przyspieszyć.
- Wskaźniki próby wątrobowej (ALAT, AspAT, GGTP) pozwalają wykryć uszkodzenie wątroby – np. przez czynniki zawodowe, alkohol, środki ochrony roślin lub zaburzenia metaboliczne.
- TSH poza normą może znaczyć niedoczynność lub nadczynność tarczycy – co wpływa na energię, zdolność pracy, masę ciała.
- Badanie moczu może wykryć infekcje układu moczowego, obecność białka (co możesugerować uszkodzenie nerek) lub inne odchylenia wymagające diagnostyki.
- Test na krew utajoną w kale może wskazać na wczesne zmiany nowotworowe w jelicie grubym – im wcześniej wykryte, tym większa szansa na skuteczne leczenie.
- PSA podwyższone może być sygnałem do dalszej diagnostyki gruczołu krokowego u mężczyzn po 50 roku życia.
Regularne badania laboratoryjne to podstawa świadomej, skutecznej profilaktyki zdrowotnej. Pozwalają wcześnie wykryć nieprawidłowości, zapobiegać poważnym chorobom i monitorować funkcjonowanie organizmu.
Wszystkie informacje dotyczące ww. programu profilaktycznego można znaleźć pod linkiem:
https://www.nfz.gov.pl/dla-pacjenta/programy-profilaktyczne/.
Źródło: Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego
Czytaj również
Dodaj komentarz
LOKALNY HIT
Bój o Szubin. Ciężka próba dla powstańców
Wkrótce po wybuchu walk powstańczych #w Poznaniu szczególne znaczenie uzyskała linia Noteci, oddzielająca Wielkopolskę od Pomorza Zachodniego i silnie zniemczonej Bydgoszczy, stanowiącej poważne zagrożenie dla rozwoju powstania. Już 1 stycznia 1919 roku wyzwolono Nakło – ważny węzeł kolejowy, którym przechodziły transporty niemieckiej armii Ober –Ostu, powracającej do Rzeszy na mocy tzw. umowy białostockiej. Nakło zresztą było później oddane Niemcom na polecenie państw Ententy, które w powstaniu owego „korka” widziały poważne zagrożenie dla stabilizacji sytuacji w tym rejonie. Stoczono też zwycięskie potyczki pod Mroczą, Ślesinem i Wysoką.
(czytaj więcej)Masowy mord na Polakach. Zapomniana niemiecka zbrodnia
Szwedzkie Góry #- zapomniana niemiecka zbrodnia. 6 stycznia 1940 roku, w Święto Trzech Króli, Niemcy dokonali masowego mordu na Polakach w tzw. Górach Szwedzkich (obecnie obszar warszawskiego Bemowa).
(czytaj więcej)Co zrobić z choinką po świętach? Bez szkody dla środowiska
Święta i Nowy Rok już dawno za nami, choinka wygląda #coraz marniej, a jej igły zaczynają sypać się na podłogę. Dlatego najwyższy czas się jej pozbyć. Jak to zrobić, żeby było ekologicznie i bez szkody dla środowiska?
(czytaj więcej)Opieka nad zwierzętami podczas mrozów. O co należy zadbać?
GLW przypomina o podstawowych zasadach #opieki nad zwierzętami podczas mrozów.
(czytaj więcej)
Komentarze (0) Zgłoś naruszenie zasad
Uwaga! Internauci piszący komentarze na portalu biorą pełną odpowiedzialność za zamieszczane treści. Redakcja zastrzega sobie jednak prawo do ingerowania lub całkowitego ich usuwania, jeżeli uzna, że nie są zgodne z tematem artykułu, zasadami współżycia społecznego, a także wówczas, gdy będą naruszać normy prawne i obyczajowe. Pamiętaj! -pisząc komentarz, anonimowy jesteś tylko do momentu, gdy nie przekraczasz ustalonych zasad.
Komentarze pisane WIELKIMI LITERAMI będą usuwane!